Płazy

Płazy

Zmiennocieplne kręgowce wodno –lądowe

o nagiej, śliskiej skórze pokrytej gruczołami.

Ruchome powieki są ochroną   dla oczu,

które są zwilżane prawdziwymi  łzami.

Nozdrza mają  wewnętrzne, stożkowate zęby
w rozwoju larwy -kijanki u nich występują.

Większość jajorodna, jajożyworodność
 ogoniaste płazy bardziej preferują(salamandra).

Serce ma jedną  komorę oraz dwa przedsionki,

u dorosłych płazów dwa obiegi krwi ( mały-płucny i duży- obwodowy).
Krew natlenowana miesza się z krwią  bez tlenu,
w układzie wydalniczym występują  dwie nerki.

Brak klatki piersiowej,   dwa płuca niewielkie,

oddychanie skórą wymusza u płazów.

Płazy skrzelodyszne przez całe swe życie ,

oddychają w wodzie za pomocą skrzeli.

D. G.  21-12-2016r. 

Opieka nad potomstwem u płazów

Opiekuńcze płazy

Żyją w wodach słodkich, na lądzie, na drzewach,
zagrzebać się mogą w piasku albo w błocie.
Przechodzą przeobrażenie zmieniając skrzela w płuca,
w Polsce  18 gatunków-w świecie całe krocie. 

Ich wielkość od centymetra do  prawie dwóch metrów,
mogą być ogoniaste, bezogonowe,  beznogie.
Płazy-zmiennocieplne, oślizgłe kręgowce,
zwierzęta typowo- wodno-lądowe. 

Do rozwoju kijanek niezbędna  im  woda,
lecz niektóre pomijają i to ograniczenie.
Zadziwiają wówczas dziwnymi sposobami
aby wydać na świat kolejne pokolenie.

Samiec  grzbietoroda  zapłodnione jaja
wciska do  kieszeni   samicy na grzbiecie.
To tam dojrzewają, zmieniając się w żabki,
chronione przez matkę bezpieczne dzieci.

Samiec ropuszki  pętówki dla ochrony skrzeku
zapętla go dokładnie wokół własnych nóg.
Dopiero jak dojrzeją by zmienić się  w  kijanki  (3-6 tygodni)
do wody wprowadza  jaj dojrzałych sznur.

Samiec żaby Darwina sam połyka jaja ( 2 sztuki)
a  rozwój ich w workach rezonansowych trwa.
Schronienie opuszczają już dojrzałe żabki,
wyskakując bezpiecznie z   pyska  ojca.

Niedawno przywrócono do życia też żabę
(Rheobatrachus silus),
która też połyka  skrzeku małe zwoje  (26 jaj),
 a rozwój ich odbywa się  w żołądku matki,
który na czas wylęgu zmienia  funkcje swoje.
(nie produkuje kwasu żołądkowego). 

Co sprawia, że płazy tak nietuzinkowe
  wynajdują sposoby swego rozmnażania?
Zmuszają je do tego warunki środowiska,
drastyczne, niesprzyjające do dalszego  przetrwania! 

http://gfycat.com/EasygoingGenerousAcouchi/

D. G. 23-01-2015r. 

Żaba szklana

Żaba szklana  

Przeźroczyste ciało szklanej żabki z Ameryki Południowej

Szklana żabka ze złożonym skrzekiem

http://odkrywcy.pl/mid,1017134,material.html?smg4sticaid=616450 

Jeśli chcesz poznać  budowę płazów od wewnątrz –anatomiczną,
nadrzewna  żabka ci w tym pomoże, która ma cechę niezwykłą.
Jej ciało słynie z przeźroczystości tkanki mięśniowej i skóry,
wewnętrzne narządy dobrze są widoczne po stronie brzusznej- nie z góry. 

Ciekawy sposób ma rozmnażania też  ta nadrzewna żabka,
która nad strumieniami mieszka i wspina się dzielnie po krzaczkach.
Samica skrzek na liściu składa ( w osłonce), by z deszczem wpadł do strumienia,
gdzie jej kijanki rosną i przechodzą  kolejne przeobrażenia.

Niekiedy (u żaby szklanej kostarykańskiej) skrzeku pilnuje samiec  do czasu wylęgu kijanek
a przypomina on swym  wyglądem  jaja trujących owadów.
Kijanki zamienią  się potem w żabki niezbyt dużej   wielkości (3 cm),
od dziś wpisuję  szklaną  żabkę na listę osobliwości. 

D. G. 09-01-2016r.

Żaba goliat

Żaba goliat

zd. ze strony:http://zagadkowe-zjawiska-swiata.blogspot.com/2011/12/gigantyczna-zaba-goliat.html

Największa na świecie żaba wielkości… naszego kota,

dla dzieci w Kamerunie to taka „żywa maskota”. 

Jej  długość trzy decymetry, z łapkami prawie metr,

waga też słuszna- trzy kilogramy- jak ludzki noworodek. 

Jej  środowiskiem są rzeki szybkim nurtem płynące,

przeźroczyste i czyste gdzie dnie i noce gorące.

Ta mięsożerna żaba zjada: owady, kraby,

ryby czy kijanki lub mniejsze od niej  żaby.

Grzbiet zielonkawo-brązowy, brzuch nieco pomarańczowy,

na łapach błona pławna, bo  pływak z niej pierwszorzędny.

Mimo swych wielkich rozmiarów kijanki jej  całkiem małe,

roślinożerne poza tym, podobne do innych  kijanek. 

Ze względu na swój rozmiar nazwana została Goliat,

ta  tropikalna żaba żyje do piętnastu  lat.

Ze względu  na smaczne mięso była po prostu zjadana

lub jako zwierzątko domowe dla dzieci  hodowana. 

Ta  półmetrowa (40 cm) żaba  ochronie podlega prawnej

niech w czystym środowisku  długo skacze po trawie!
( skoki do 3 m) 

D. G. 

09-01-2016r. 

Rzekotka drzewna

Kolacja też je kolację!

Rzekła raz rzekotka  żabka:

-Wzięła mnie na żuczka chrapka!
Więc po liściu od bergenii,
pełznie w górę wśród zieleni.
By kolację smaczną zjeść,
trud wspinaczki musi znieść!

Z liścia szybko myk na krzaczek,
bo tam siedzi żuczek- chwatek.
Patrzy nań czerwono-oka,
tuląc się do liści  krzaka.
Przylgami się kory trzyma…
lecz już żuczka tutaj nie ma!

Poszybował sobie w trawy,
szukać swojej smacznej strawy.
Niewątpliwie więc mam rację,
kolacja też je kolację!

D G       24-09-08r.

 

Żaba Darwina

 

Żaba plująca   żabkami

(Rhinoderma darwinii)

źr. Wikipedia
Karol Darwin odkrył R. darwinii w 1834 r.  

 

W zimnych potokach Andów,  w Chile, w Argentynie,
woda z dużą  prędkością  z góry na dół płynie.
Porywa ze sobą wszystko, co spotyka po drodze,
trudno żyć  jest   zwierzętom w  chłodnej, wartkiej wodzie.

Spotkać tu można gatunek  płazów-żab Darwina,
długości 3 centymetrów,  z wyrostkiem w kształcie ryjka.

Żaby te wyróżnia nad potomstwem opieka,
zimne, wartkie potoki omija płaz wtedy z daleka! 

Samica składa jaja  na mchu,   nie w zimnej wodzie!
Samiec je dobrze pilnuje, groźny jest wówczas srodze.
Po 3-4 tygodniach   przenosi je do gardzieli,
tam w worki  rezonansowe kijanki  rozdzieli.

Zrastają się one szybko ze ścianą  rezonatora,
przez krew się odżywiają,   nim wyjść im przyjdzie pora.
W tym czasie samiec nic nie je, przeobrażenie trwa,
nim z pyska samca wyskoczy jedna po drugiej żabka.

 

Żaba plująca   żabkami, widok to niesłuchany,
na przetrwanie w przyrodzie sposób to doskonały!
Od czasów gdy Darwin ją  odkrył, wyginięcie jej grozi,
grzybica-hytrydiomykoza najbardziej jej szkodzi! 

 

Dorota Grobelna

28-01-2014r.

Neotenia u aksolotla meksykańskiego

 

Ambystoma meksykańska , aksolotl

 

Ambystoma meksykańska to płaz ogoniasty,
endemiczny spotykany w pobliżu  miasta Meksyk ( w Meksyku).
Pływa w słodkich wodach tamtejszego jeziora (Xochimilco),
lecz lądowej formy w naturze osiągnąć  nie zdoła.

 

Ma wady genetyczne,  brak  jodu, trypsyny to sprawia,
że aby przetrwała w naturze, rozmnaża się jako larwa.
Dlatego z neotenii,  wśród  zwierząt bardzo znana 
czyli larw aksolotli – gotowych do rozmnażania.

Samiec składa spermatofor  na  "podwodne  krzaki",
samica je szybko wciąga do swojej kloaki.
Po kilku tygodniach składa  gotowy do wody skrzek,
młode po 3 tygodniach na świecie zjawiają się!
 

skrzek askolotla

Po roku osiągają dojrzałość  płciową,
kolejny cykl rozrodczy rozpocząć  znów mogą.

W naturze marmurkowe,  w hodowlach albinotyczne,
zewnętrzne mają  skrzela, które falują  ślicznie.
 

Ambystoma w naturze

Z regeneracji  ciała są również dobrze znane ( płetwy, skrzela),
drapieżne, często w akwariach przez ludzi hodowane.
Zjadają:  pierwotniaki, rozwielitki, oczliki,
 dżdżownice, surowe mięso, żarłoczne te zwierzaki.
 

Askolotl - forma albinotyczna

W warunkach sztucznych osiągną  dojrzałą formę,
wystarczy wyciągiem z tarczycy  karmić  ambystomę.

Odkryła to po raz pierwszy nasza polska uczona,
biolog i genetyk Laura Kaufmann – z Krakowa
 ( z Uniwersytetu Jagiellońskiego)!

 

10-01-2014r.

Wiersz "Które kręgowce to płazy?"

Płazy czy gady?

Żaby, ropuchy, grzebiuszki, kumaki, 
czy wiecie o jakie chodzi zwierzaki?
To bezogonowe płazy no jasne
 chociaż bywają i ogoniaste.
To salamandry i traszki- trytony,
bo właśnie one mają ogony!

Nie pomyl z jaszczurką i powiedz -teraz wiem!
Jaszczurka to gad wraz z wężem, krokodylem i  żółwiem.

Wśród płazów występują też pozbawione  nóg
przypominają one  bardziej  pierścienic znany  ród. 

Marszczelec pierścieniowy beznogim płazem jest, 
zapłodnienie ma  wewnętrzne,  a jajek składa pięć.
Pod ściółką albo w norach podziemnych występuje
w Ameryce Południowej w naturze zamieszkuje! 

Marszczelec pierścieniowy- beznogi płaz

D. G 
27-09-2013r.

Piosenka o płazach

Piosenka o płazach mel. "

"Gdzie strumyk płynie z wolna"

Na bagnach rozlewiskach  dziś polskich  płazów zjazd,
rechoty i kumkania wiatr niesie aż do gwiazd!
Rechoty i kumkania wiatr niesie aż do gwiazd!
Do gwiazd! Do gwiazd!

Są żaby i ropuchy, kumaków słuchać  kum,
rzekotek i grzebiuszek  też przybył niezły tłum.

Rzekotek i grzebiuszek też przybył niezły tłum. Ach jaki tłum!

I salamandry w plamki, i  traszki -trytony,
płazy co posiadają  jedynie  ogony. 
Płazy co posiadają  jedynie  ogony.  Tak ogony!

I to już polskich płazów, przybyłych cały skład.
traszka i salamandra to płaz jest , a nie gad!
Traszka i salamandra to płaz jest , a nie gad! Oj tak! Oj, tak!